Tạp chí Khoa học Đo đạc và Bản đồ: Tóm tắt số 34 (tháng 12/2017)

Cập nhật : 01/01/2018
Lượt xem: 357
Sử dụng phương pháp hiệu chỉnh toán học các trị đo kép trong việc kiểm tra và hiệu chỉnh sai số hệ thống trong hai dãy độ cao chuẩn toàn cầu và độ cao chuẩn quốc gia
Tác giả: PGS.TSKH. Hà Minh Hòa - Viện Khoa học Đo đạc và Bản đồ
Tóm tắt:
Hai dãy các độ cao chuẩn toàn cầu và độ cao chuẩn quốc gia trên các điểm GPS/thủy chuẩn được sử dụng để xác định thế trọng trường W0 của mặt geoid cục bộ.  Bài báo khoa học này trình bày các kết quả sử dụng phương pháp hiệu chỉnh hiệu trị đo kép để phát hiện, hiệu chỉnh sai số hệ thống trong hai dãy giá trị nêu trên và đề xuất tiêu chí xác định dãy giá trị bị sai số. Các kết quả thử nghiệm trên 17 điểm độ cao hạng I có đo GPS đã xác nhận sự hiệu quả của phương pháp được nghiên cứu.  

Đề xuất yêu cầu về độ chính xác trong đo đạc chỉnh lý bản đồ địa chính số
Tác giả: Lê Viết Nam, Nguyễn Thanh Thủy, Nguyễn Phi Sơn - Viện Khoa học Đo đạc và Bản đồ
Tóm tắt:
Phép đo chỉnh lý biến động là phép đo có điều kiện, nhằm đạt được độ chính xác cao nhất về diện tích hay về cạnh thửa thông qua các tọa độ đỉnh thửa. Tuy nhiên khi sử dụng các điểm khởi đo như quy định hiện nay thì điểm góc thửa biến động luôn chứa sai số đo vẽ thành lập bản đồ gốc và sai số của phép đo biến động, 2 dữ liệu này thuộc 2 phép đo không cùng điều kiện. Trong bài báo này sẽ đưa ra cơ sở để tính toán và đề xuất yêu cầu độ chính xác của đo biến động và làm cơ sở cho đồng bộ dữ liệu biến động. Kết quả đề xuất ở bài báo này là sản phẩm của Đề tài cấp Bộ “Nghiên cứu đề xuất các yêu cầu kỹ thuật trong chỉnh lý bản đồ địa chính gắn với giải pháp xây dựng CSDL địa chính”. 

Giới thiệu ứng dụng thử nghiệm công nghệ UAV và GIS trong việc giám sát và quản lý hệ thống đường bờ của sông Hồng và sông Đuống
Tác giả: Phạm Minh Hải, Lưu Hải Âu, Đỗ Thị Hoài - Viện Khoa học Đo đạc và Bản đồ
Tóm tắt:
Tình trạng sạt lở bờ sông không chỉ làm mất đất sản xuất mà còn gây lo lắng cho người dân trong vùng, nhất là những hộ dân sống gần bờ sông. Nguyên nhân của hiện tượng sạt lở bờ sông là do điều kiện địa hình, địa chất, địa mạo, điều kiên kinh tế xã  hội như các xây dự ng trái phép lấn chiếm luồng lạch, sông; tôn cao nền quá mức của các hoạt  động dịch vụ theo bờ  sông, khai thác cát quá mức dưới lòng sông. Hiện nay, các phương pháp truyền thống quan trắc sự thay đổi đường bờ thường là đo đạc thực địa. Hạn chế của của phương pháp này là giá thành cao, mất nhiều thời gian và đặc biệt không cập nhật được kịp thời yếu tố biến động đường bờ sông. Do đó, ứng dụng công nghệ máy bay không người lái (Unmanned Aerial Vehicles –UAV) và hệ thống GIS trong việc giám sát và quản lý hệ thống đường bờ sông có tính thực tiễn và kinh tế cao.

Ứng dụng phương pháp bình sai tự do để xử lý số liệu lưới mặt bằng thi công công trình
Tác giả: Nguyễn Hà, Trần Thùy Linh - Trường Đại học Mỏ Địa chất
Tóm tắt:
Bài báo trình bày kết quả nghiên cứu ứng dụng phương pháp bình sai tự do để xử lý số liệu các mạng lưới thi công công trình. Đã đề xuất thuật toán và quy trình tính phù hợp với dạng lưới nêu trên. Khảo sát lý thuyết và các kết quả ứng dụng ở thực tế sản xuất cho thấy tính ưu việt của phương pháp bình sai tự do trong xử lý số liệu nhiều dạng lưới mặt bằng thi công công trình.

Nghiên cứu sự thay đổi nhiệt độ bề mặt khu vực thành phố Thanh Hóa giai đoạn 2000 – 2017 từ tư liệu ảnh hồng ngoại nhiệt Landsat
Tác giả: Đặng Như Duẩn, Đào Ngọc Long - Viện Khoa học Đo đạc và Bản đồ, Bộ Tài nguyên và Môi trường
              Trịnh Lê Hùng, Học viện Kỹ thuật Quân sự 
Tóm tắt:
Nhiệt độ bề mặt là một trong những yếu tố quan trọng nhất khi nghiên cứu khí hậu đô thị và tác động của nó đến môi trường sống của con người. Những năm gần đây, cùng với tốc độ đô thị hóa diễn ra nhanh chóng, nhiệt độ bề mặt ở nhiều đô thị lớn có xu hướng gia tăng một cách rõ rệt. Bài báo này trình bày kết quả nghiên cứu xác định sự thay đổi nhiệt độ bề mặt khu vực thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa giai đoạn 2000 – 2017 từ tư liệu ảnh viễn thám hồng ngoại nhiệt Landsat. Kết quả nhận được trong nghiên cứu có thể cung cấp thông tin giúp các nhà quản lý đưa ra các biện pháp trong quy hoạch và phát triển đô thị bền vững.

Ứng dụng chỉ số Đất-Nước-Thực vật nâng cao độ chính xác kết quả phân loại ảnh phục vụ công tác phân tích biến động rừng ngập mặn, khu vực thử nghiệm cửa sông Ba Lạt
Tác giả: Lê Lan Lam - Viện Khoa học Đo đạc và Bản đồ
              Vũ Kim Chi - Viện Việt Nam học và Khoa học Phát triển , Đại học Quốc gia Hà Nội
Tóm tắt :
Diện tích rừng ngập mặn hiện nay biến động khá nhanh và với quy mô ngày càng lớn. Ứng dụng công nghệ viễn thám và GIS để đánh giá biến động diện tích rừng ngập mặn là một hướng nghiên cứu là xu hướng đang được phát triển nhanh ở nước ta. Tuy nhiên, với phương pháp phân loại ảnh thông thường để chiết tách đối tượng từ ảnh viễn thám, độ chính xác kết quả phân loại khi sử dụng phục vụ chiết tách đối tượng rừng ngập mặn chưa được cao do các hiện tượng nhiễu ảnh. Phương pháp xác định tỷ lệ đất, nước, thực vật  là phương pháp kế thừa từ phương pháp tính toán chỉ số thực vật PVI. Việc phát triển tính toán tỷ lệ thành phần đất, nước, thực vật trên ảnh viễn thám từ chỉ số PVI kết hợp với phương pháp phân loại ảnh có kiểm định để đánh giá biến động diện tích RNM là một hướng nghiên cứu tối ưu, được chứng minh bằng thực nghiệm mang lại độ chính xác tương đối cao phục vụ đánh giá được xu thế biến động kịp thời. Kết quả nghiên cứu tạo cơ sở khoa học cho việc ứng dụng hiệu quả tư liệu viễn thám đem lại tiện lợi trong quản lý, khai thác thông tin, lưu trữ kết quả, phục vụ công tác xây dựng bản đồ biến động tài nguyên nói chung và bản đồ biến động diện tích rừng ngập mặn nói riêng ở nước ta.

Xây dựng, hoàn thiện bộ ký hiệu bản đồ phân loại đất ngập nước nội địa ở Việt Nam trong môi trường ArcGIS
Tác giả:
Nguyễn Thanh Thủy(1), Lê Lan Lam(1), Nhữ Văn Kiên(1), Nguyễn Thị Huệ(1), Nguyễn Thị Trang(1), Trần Tuấn Anh(2)
(1)Viện Khoa học Đo đạc và Bản đồ
(2)Cục Bản đồ Bộ Tổng Tham mưu
Tóm tắt: 
Bài báo giới thiệu quá trình xây dựng, hoàn thiện bộ ký hiệu cho bản đồ phân loại đất ngập nước nội địa trên môi trường ArcGIS nhằm hỗ trợ công tác thành lập bản đồ phân loại đất ngập nước một cách thống nhất ở Việt Nam. Bênh cạnh đó, với mã loại đất là sự kết hợp giữa mã quy định trong [2,7] sẽ hỗ trợ công tác xây dựng hồ sơ đề xuất công nhận các khu bảo tồn đất ngập nước Ramsar một cách thuận lợi.

Đánh giá chất lượng môi trường nước mặt sông Hồng khu vực thành phố Hà Nội bằng ảnh vệ tinh Sentinel-2A 
Tác giả: Đinh Thị Thu Hiền - Viện Khoa học Công nghệ Cơ khí, Tự động hóa và Môi trường
Tóm tắt:
Đánh giá phân bố các thông số chất lượng nước sử dụng dữ liệu ảnh vệ tinh là một trong những ứng dụng cơ bản của công nghệ viễn thám cho môi trường nước. Các chỉ số như: độ đục, hàm lượng chất lơ lửng chuấn hóa, chất diệp lục trong nước giúp chúng ta hiểu rõ hiện trạng chất lượng môi trường nước mặt. Bài báo này trình bày kết quả đánh giá chất lượng nước mặt sông Hồng đoạn chảy qua thành phố Hà Nội từ dữ liệu ảnh vệ tinh quang học Sentinel-2A. Kết quả nhận được có thể sử dụng phục vụ công tác quản lý, giám sát và đánh giá chất lượng nước mặt.

Xác định quỹ đạo vệ tinh viễn thám phù hợp với điều kiện Việt Nam
Tác giả: Chu Hải Tùng, Ngô Duy Tân, Đặng Trường Giang, Nguyễn Thị Thu Hiền - Cục Viễn thám Quốc gia
Tóm tắt:
Xác định quỹ đạo của vệ tinh để đảm bảo khả năng hoạt động hiệu quả và ổn định của các vệ tinh viễn thám có ý nghĩa hết sức quan trọng. Bài báo đã trình bày các dạng quỹ đạo cơ bản của vệ tinh viễn thám cũng như các thông số chính, ưu nhược điểm của mỗi loại quỹ đạo. Trên cơ sở phân tích các đặc điểm của các quỹ đạo vệ tinh kết hợp với đặc điểm về hình thể lãnh thổ của Việt Nam nhóm tác giả đã xác định được dạng và các thông số cho quỹ đạo của vệ tinh viễn thám phù hợp với điều kiện của Việt Nam. 

Đổi mới chỉ tiêu đánh giá độ chính xác đo đạc địa hình trên nền công nghệ ảnh kỹ thuật số 
Tác giả: Nguyễn Thị Bích Ngọc, Đào Thị Nga - Cục Đo đạc Bản đồ và Thông tin địa lý Việt Nam
Tóm tắt:
Công nghệ thành lập bản đồ và đo đạc thu nhận dữ liệu địa lý trong những năm qua đã có nhiều thay đổi, nhiều công nghệ mới đã được đưa vào sử dụng ở Việt Nam. Trong khi đó ở một số tiêu chuẩn kỹ thuật, việc đánh giá chất lượng sản phẩm vẫn áp dụng theo các qui định cũ. Bài báo giới thiệu kết quả nghiên cứu trong việc đổi mới chỉ tiêu đánh giá độ chính xác đo đạc địa hình trên nền công nghệ ảnh kỹ thuật số.